Liderët e BE-së pritet ta shpalosin planin 800 miliardë eurosh për mbrojtjen
Pas një sërë takimesh të krizës në Paris dhe Londër, liderët evropianë janë mbledhur në Bruksel për një “samit të veçantë”, ku fokusi kryesor është forcimi i mbrojtjes evropiane përballë kërcënimeve të sigurisë.
Foto: Ilustrim
Në qendër të diskutimeve është një plan ambicioz për riarmatim, i nxitur nga zhvillimet e fundit gjeopolitike, veçanërisht lufta në Ukrainë dhe ndryshimet në qëndrimin e SHBA-së.
Riarmatimi i Evropës: Një nevojë urgjente?
Drafti i konkluzioneve të samitit, i parë nga REL, thekson nevojën për rritje të konsiderueshme të shpenzimeve për mbrojtjen, veçanërisht në mbrojtjen ajrore, artileri dhe armë precize. Plani i paraqitur nga kryetarja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, parashikon lëshimin e deri në 800 miliardë euro për shtetet anëtare të BE-së, me qëllim forcimin e kapaciteteve ushtarake përballë “kërcënimeve të shkaktuara nga Rusia dhe Bjellorusia”.
A mund të mbrohet Evropa pa ndihmën e SHBA-së?
Vendimi i Uashingtonit për të pezulluar ndihmën ushtarake për Ukrainën ka ngritur shqetësime në Evropë për skenarin më të keq, atë të një Evrope të vetme përballë sfidave të sigurisë. Megjithëse politikanët evropianë kanë hedhur poshtë idenë e braktisjes së aleancës transatlantike, deklaratat e fundit të presidentit francez Emmanuel Macron tregojnë se Evropa duhet të jetë e përgatitur për çdo eventualitet.
Ukraina në qendër të vëmendjes: Rregullimi i marrëdhënieve me SHBA-në dhe uniteti evropian
Pjesëmarrja e presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky në samit, qoftë fizikisht apo virtualisht, është një tjetër pikë kryesore. Përpjekjet për të rregulluar marrëdhëniet e krisura mes Zelenskyt dhe presidentit amerikan Donald Trump janë në zhvillim, me mundësinë e heqjes së pezullimit të ndihmës ushtarake në këmbim të një marrëveshjeje për qasje në pasuritë minerale të Ukrainës.
Një tjetër sfidë për samitin është ruajtja e unitetit evropian përballë çështjes së Ukrainës. Takimi i Macron me kryeministrin hungarez Viktor Orban, i njohur për lidhjet e tij të ngushta me presidentin rus Vladimir Putin, synon të sigurojë mbështetjen e Hungarisë për deklaratën që mbështet Ukrainën.